English
Tư vấn nội dung
Trong xã hội hiện đại, khi vai trò của hôn nhân không chỉ là mối quan hệ tình cảm mà còn là một ràng buộc pháp lý rõ ràng, hành vi ngoại tình không chỉ là vi phạm đạo đức mà còn có thể kéo theo những hệ lụy nghiêm trọng về mặt pháp luật. Dù là trong những khoảnh khắc nhất thời hay những mối quan hệ vụng trộm lâu dài, việc một cá nhân đã lập gia đình mà vẫn sống chung như vợ chồng với người khác có thể cấu thành hành vi vi phạm pháp luật. Vậy, hành vi ngoại tình – đặc biệt là với người đã có gia đình – sẽ bị xử lý như thế nào? Người thứ ba có bị xử phạt không? Mức xử lý hành chính và hình sự ra sao? Trong bài viết dưới đây, Lexconsult & Cộng sự sẽ phân tích chi tiết các căn cứ pháp lý, đồng thời chỉ ra mức độ chế tài hiện hành để bạn hiểu rõ quyền và trách nhiệm trong quan hệ hôn nhân.
1. Ngoại tình là gì? Pháp luật quy định ra sao?
Theo quy định tại khoản 2 Điều 5 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 về bảo vệ chế độ hôn nhân và gia đình pháp luật quy đình về các hành vi cấm như sau:
2. Cấm các hành vi sau đây:
a) Kết hôn giả tạo, ly hôn giả tạo;
b) Tảo hôn, cưỡng ép kết hôn, lừa dối kết hôn, cản trở kết hôn;
c) Người đang có vợ, có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác hoặc chưa có vợ, chưa có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người đang có chồng, có vợ;
d) Kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa những người cùng dòng máu về trực hệ; giữa những người có họ trong phạm vi ba đời; giữa cha, mẹ nuôi với con nuôi; giữa người đã từng là cha, mẹ nuôi với con nuôi, cha chồng với con dâu, mẹ vợ với con rể, cha dượng với con riêng của vợ, mẹ kế với con riêng của chồng;
đ) Yêu sách của cải trong kết hôn;
e) Cưỡng ép ly hôn, lừa dối ly hôn, cản trở ly hôn;
g) Thực hiện sinh con bằng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản vì mục đích thương mại, mang thai hộ vì mục đích thương mại, lựa chọn giới tính thai nhi, sinh sản vô tính;
h) Bạo lực gia đình;
i) Lợi dụng việc thực hiện quyền về hôn nhân và gia đình để mua bán người, bóc lột sức lao động, xâm phạm tình dục hoặc có hành vi khác nhằm mục đích trục lợi.
Theo khoản 2 Điều 5 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, người đang có vợ hoặc chồng mà “kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác” bị xem là vi phạm chế độ hôn nhân một vợ một chồng.
Căn cứ khoản 7 Điều 3 cùng luật, “chung sống như vợ chồng” được hiểu là: nam và nữ tổ chức cuộc sống chung và coi nhau là vợ chồng, dù không đăng ký kết hôn.
Như vậy, pháp luật quy định trường hợp ngoại tình là việc nam và nữ một người đã kết hôn sống chung với người khác như vợ chồng. Trường hợp nam nữ chỉ hẹn hò không đăng ký kết hôn, không sống chung với nhau như vợ, chồng thì chưa được coi là ngoại tình.
2. Các hình thức xử lý hành vi ngoại tình
2.1 Xử phạt vi phạm hành chính
Quy định tại khoản 1 Điều 59 Nghị định 82/2020/NĐ-CP ngày 15/7/2020 về hành vi vi phạm quy định về kết hôn, ly hôn và vi phạm chế độ hôn nhân một vợ, một chồng. Người vi phạm các hành vi ngoại tình được quy định tại điều này sẽ bị xử phạt như sau:
– Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau:
-
- Đang có vợ hoặc đang có chồng mà kết hôn với người khác, chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà kết hôn với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ;
- Đang có vợ hoặc đang có chồng mà chung sống như vợ chồng với người khác;
- Chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ;
- Kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa người đã từng là cha, mẹ nuôi với con nuôi, cha chồng với con dâu, mẹ vợ với con rể, cha dượng với con riêng của vợ, mẹ kế với con riêng của chồng;
- Cản trở kết hôn, yêu sách của cải trong kết hôn hoặc cản trở ly hôn.
Theo quy định trên, người có hành vi ngoại tình sẽ bị phạt tiền từ 3 triệu đến 5 triệu đồng, áp dụng với:
– Đang có vợ/chồng mà kết hôn với người khác;
– Chung sống như vợ chồng khi đang có gia đình;
– Biết rõ người khác có gia đình mà vẫn kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng.
Đây là bước đầu trong việc xử lý hành vi vi phạm, đặc biệt nếu chưa gây hậu quả nghiêm trọng.
2.2 Xử lý hình sự
Người ngoại tình ngoài trường hợp xử lý vi phạm hành chính còn bị xử lý vi phạm hình sự theo quy định tại Điều 182 Bộ Luật hình sự 2015 về tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng như sau:
– Người nào đang có vợ, có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác hoặc người chưa có vợ, chưa có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng, có vợ thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 01 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm:
-
- Làm cho quan hệ hôn nhân của một hoặc hai bên dẫn đến ly hôn;
- Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm.
– Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
-
- Làm cho vợ, chồng hoặc con của một trong hai bên tự sát;
- Đã có quyết định của Tòa án hủy việc kết hôn hoặc buộc phải chấm dứt việc chung sống như vợ chồng trái với chế độ một vợ, một chồng mà vẫn duy trì quan hệ đó.
Căn cứ theo quy định trên, hành vi vi phạm chế độ một vợ một chồng có thể bị:
– Cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến 1 năm, hoặc
– Phạt tù từ 3 tháng đến 1 năm nếu:
Gây hậu quả dẫn đến ly hôn;
Đã bị xử phạt vi phạm hành chính mà vẫn tái phạm.
Nếu nghiêm trọng hơn, gây hậu quả như người vợ/chồng hoặc con cái tự sát, người vi phạm có thể bị phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.
3. Ngoại tình có bị xem là căn cứ ly hôn không?
Ngoại tình là căn cứ để yêu cầu ly hôn theo Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình 2014. Nếu hành vi ngoại tình làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài thì tòa án có thể quyết định ly hôn, đồng thời xem xét phân chia tài sản và quyền nuôi con theo hướng bất lợi cho người vi phạm.
Như vậy, tuỳ từng mức độ, người vi phạm chế độ hôn nhân một vợ một chồng có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc nặng hơn có thể bị xử lý hình sự.
Hành vi ngoại tình không chỉ là một vết rạn trong đời sống vợ chồng mà còn là hành vi vi phạm pháp luật rõ ràng nếu người ngoại tình hoặc người thứ ba đang có, hoặc biết rõ đối phương có gia đình. Việc chung sống như vợ chồng khi chưa ly hôn, hoặc kết hôn trái pháp luật đều có thể bị xử phạt từ hành chính đến hình sự, đặc biệt nếu gây hậu quả nghiêm trọng đến gia đình của người khác. Do đó, hiểu đúng và tuân thủ luật hôn nhân – gia đình không chỉ là cách bảo vệ chính mình mà còn thể hiện sự tôn trọng nền tảng đạo đức của xã hội.
Bạn đang gặp rắc rối trong hôn nhân? Bạn cần được tư vấn khi có dấu hiệu vợ/chồng ngoại tình hoặc muốn xử lý theo pháp luật? Hãy để đội ngũ luật sư của Công ty Luật TNHH Lexconsult & Cộng sự đồng hành cùng bạn – nhanh chóng, tận tâm, bảo mật tuyệt đối.
